วัสดุและกระดาษ เป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญของงานพิมพ์ เพราะนอกจากจะส่งผลต่อความสวยงามแล้ว ยังส่งผลต่อฟังก์ชันการใช้งาน เทคนิคการพิมพ์ รวมถึงภาพลักษณ์ของแบรนด์อีกด้วย
ทางโรงงานมีความเชี่ยวชาญในการเลือกใช้วัสดุสำหรับงานพิมพ์ประเภทต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็น โบรชัวร์ หนังสือ กล่องแพ็กเกจจิ้ง Fine Art Reproduction งาน Display หรือสื่อสิ่งพิมพ์กึ่งผลิตภัณฑ์ โดยจะคำนึงถึง 3 ปัจจัยหลัก ได้แก่:
- ฟังก์ชันการใช้งาน
- ความสวยงามและสัมผัสของวัสดุ
- ความเหมาะสมกับระบบการพิมพ์
1.ความเหมาะสมต่อฟังก์ชันการใช้งาน
กระดาษที่มีแกรมเท่ากัน ไม่ได้หมายความว่าจะมีคุณสมบัติการใช้งานเหมือนกันเสมอไป เพราะความแข็ง ความเหนียว และโครงสร้างของกระดาษแต่ละชนิดแตกต่างกัน
สิ่งแรกที่ควรถามก่อนเลือกวัสดุ คือ:
“งานพิมพ์ชิ้นนี้ ถูกออกแบบมาเพื่อใช้งานอะไร”
หากใช้เป็นสื่อสิ่งพิมพ์ทั่วไป เช่น โบรชัวร์ แผ่นพับ หรือการ์ดประชาสัมพันธ์ สามารถเลือกใช้กระดาษอาร์ตทั่วไปได้ โดยความหนาของกระดาษจะส่งผลต่อฟีลลิ่งและภาพลักษณ์ของงาน เช่น:
- งานวางตั้งโต๊ะ ควรใช้กระดาษที่มีความแข็งและทรงตัวดี
- งานแขวนหรือขึงโชว์ ควรเลือกวัสดุที่เหนียว แข็งแรง และไม่ขาดง่าย
- เมนูอาหาร ควรมีการเคลือบลามิเนต หรือใช้วัสดุที่สามารถเช็ดทำความสะอาดได้
- งานแจกจ่ายจำนวนมาก อาจเหมาะกับกระดาษที่มีน้ำหนักเบา หรือปลิวได้ง่าย เพื่อให้สามารถถือแจกได้จำนวนมาก แจกได้รวดเร็ว สื่อสารได้ไว และช่วยประหยัดต้นทุนการผลิต
นอกจากงานสื่อสิ่งพิมพ์ทั่วไปแล้ว ปัจจุบันงานพิมพ์ยังถูกใช้เป็น “สินค้ากึ่งสำเร็จรูป” มากขึ้น เช่น:
- แผ่นรองแก้ว ควรมีคุณสมบัติซับน้ำ
- Bib และ Wristband ควรกันน้ำและทนทาน
- กล่อง Packaging ควรเลือกกระดาษที่แข็งแรงเพียงพอต่อการรับน้ำหนักและปกป้องสินค้า
2.ความสวยงามและสัมผัสของวัสดุ
ความสวยงามของวัสดุ เป็นอีกหนึ่งองค์ประกอบสำคัญ โดยเฉพาะในงานออกแบบและงานแบรนด์ดิ้ง
งานพิมพ์ทั่วไปสามารถเพิ่มความสวยงามและความทนทานได้ด้วยการเคลือบลามิเนต ซึ่งช่วย:
- เพิ่มมิติของพื้นผิว
- ป้องกันรอยขีดข่วน
- ลดการแตกของรอยพับหรือตีลอน
แต่หากต้องการสร้าง “สัมผัส” ที่แตกต่าง วัสดุและพื้นผิวกระดาษจะมีบทบาทอย่างมาก เช่น:
- Gloss — ผิวเงา สีสด
- Smooth — เรียบลื่น ดูสะอาด
- Silk — กึ่งด้านกึ่งเงา ให้ผิวสัมผัสเนียน
- Matte — ด้าน เรียบหรู
- Rough — ผิวหยาบ มี texture และมิติ
พื้นผิวแต่ละประเภท จะให้อารมณ์และภาพลักษณ์ที่แตกต่างกันกับงานพิมพ์
3. “สีของกระดาษ” ก็มีผลต่อความรู้สึกของงานเช่นกัน
หากต้องการให้งานดูพรีเมียม มักนิยมใช้กระดาษสีที่ย้อมเนื้อในตัว (Dyed Paper) เพราะ:
- สีมีความลึกและมิติ มากกว่างานตีพื้น
- หน้าตัดกระดาษจะเป็นสีเดียวกับเนื้อกระดาษ ไม่เห็นแกนขาว
- ให้ความรู้สึกหรูและมีคุณภาพสูงกว่า
รวมถึงการเลือกเฉดสีที่มีความซับซ้อน หรืออยู่กึ่งกลางระหว่างสองโทนสี ก็สามารถเพิ่มเสน่ห์และความน่าสนใจให้กับงานได้มากขึ้น
ในบางกรณี การนำภาพพิมพ์ไปพิมพ์ลงบนกระดาษสี ก็สามารถสร้าง mood และเสน่ห์เฉพาะตัวที่แตกต่างจากการพิมพ์บนกระดาษขาวทั่วไปได้เช่นกัน